در تابستان سال 2003، من شروع به فيلم برداري يک مجموعه کردم
،بيخدايي" ."تاريخ ناهموارِ بي اعتقادي
به عنوان بخشي از اين فرايند
،من با تعدادي از نويسندگان، دانشمندان .مورخان و فيلسوفان گفت و گو کردم
پس از کسب اطمينان از همکاري آنها
من درباره ي آنچه که بايد در ادامه با برنامه متناسب مي کردم، بسيار منفعل و خجالتي بودم
،که در کف يک اتاق به پايان مي رسيد
تنها به اين دليل که در غير اين صورت کل مجموعه در مدت 24 ساعت به پايان مي رسيد
،اما اتفاقي که افتاد اين بود که بي بي سي با من موافقت کرد
چرا که اين مکالمات جالب تر از آني بود که ،بتوان از آن صرف نظر کرد
و با اين 6 برنامه ي مکملِ هم
آنها داوريِ بسيار غير معمولي را انجام داده اند
براي بازگشت به اصول بديع و پخش کردن آن در طول برنامه
.برخي از مکالماتي که من انجام دادم
گفتگوهايي با افرادي مثل ،زيست شناس انگليسي، ريچارد داوکينز
،فيلسوف آمريکايي، دنيل دنت
،الهيدان کمبريج، دنيس ترنر
،نمايش نامه نويس آمريکايي، آرتور ميلر
،فيلسوف انگليسي، کالين مک گين
و فيزيکدانِ آمريکاييِ برنده ي .جايزه ي نوبل، استيون واينبرگ
نوارهاي بيخدايي کالين مک گين
جاناتان ميلر: زماني که من با فيلسوف انگليسي ،کالين مک گين، صحبت مي کردم
،در آپارتمان او در نيويورک
ما مدتي درباره ي معني کلمه ي ،باور" بحث کرديم"
و بخش زيادي از اون بحث .در مجموعه ي "بيخدايي" وجود داره
اما براي شروع، من خواستم تا حرفاي کالين رو بشنويم
حسي مانند احساسي که يک فيلسوف ديرباورِ انگليسي
در يک کشور به ظاهر مذهبي به نام ايالات متحده آمريکا داره
،گاهي اوقات آمريکايي ها ميگن ،"پس، شما به خدا اعتقاد نداريد"
.و من ميگم، "بله درسته ".من به خدا اعتقاد ندارم
،و اونا ميگن "بنابراين، شما به چيزي هم اعتقاد داريد؟"
.اوه، آره- به چيزي هم اعتقاد داريد؟-
"،و من ميگم، "من به چيزهاي زيادي اعتقاد دارم ،و من جوک نمي سازم
".مثل: "من به ميز و صندلي اعتقاد دارم ،من بهشون ميگم
من به انگيزه هاي اخلاقي و" ،ايده هاي سياسي اعتقاد دارم
،و ديگر ارزش هاي زيبايي شناختي" .ارزش هاي ذهني
بسياري از چيزهايي هستن" ".که من بهشون اعتقاد دارم
،و اونها ميگن "شما به همه ي اينها اعتقاد داريد؟"
".من به همه ي اينها اعتقاد دارم"
"ميگن، "آيا شما به چيزي خداگونه اعتقاد نداريد؟
".يا، "شما به خداي سنتي اعتقاد نداريد
"شما اعتقاد داريد که چيزي اونجا وجود داره؟"
".و من ميگم، "نه. هيچ چيزي وجود نداره
و اين خيلي سخته که مردم اين مسئله رو بفهمن
،کسايي که مذهبي هستن اين که زماني که شما يه بيخدا باشيد
منظورتون اينه که شما به هيچ وجه .به چيزي مثل اون اعتقاد نداريد
،اينطور نيست که شما فکر کنيد که طبيعت خداست
يا اينکه فکر کنيد طبيعت، کيفيات شخصي ،يا چيزي شبيه به اون داشته باشه
.شما به هيچ نوعي از اونها اعتقاد نداريد
.هيچ چيز فراطبيعي
،هيچ چيز معجزه آسايي .هيچ چيز خرافي
،نه ارواحي، نه ارتباط از راه دوري ،مي دونيد
.هيچ چيزي از اين نوع .اينطوري انجام ميشه
،اينطور نيست که من به چيزي از خدا به نحوي ناخنک بزنم مثلا بخشي به بخشي از خداي مسيحي معتقد باشم
،و هيچ اعتقادي در يک فرد بيخدا وجود نداره .اعتقاد از اون نوعي که گفتم وجود نداره
،خوب، بعد پاسخي دريافت نکرديد
که من دريافت کردم از طرف مردمي ،که لزوماً مذهبي نيستند
منظورم اينه که، اونها به هيچ کدوم از ،سه دين توحيدي اعتقاد ندارند
،اونها ميگن، نه فقط به سادگي که ،"يه چيزي بايد وجود داشته باشه"
،که من مي تونم پاسخي مثل پاسخ شما بدم
اما، "شما معنويت خودتون رو "از کجا به دست مياريد؟
در غير اين صورت به نظر مياد که به هر حال .کمبودهايي در بعضي موارد به وجود مياد
اما من هيچ وقت نتونستم از اونها به دست بيارمش
چه اينکه مثل کمبود .بعضي از ويتامين ها مي مونه
دقيقاً، دقيقاً چه کاري رو اونها به اين وسيله انجام ميدن؟
...منظورم اينه که، معنويت
آيا يک بيخدا مي تونه معنوي باشه؟
من حدس مي زنم، واقعاً .اين قضيه به تعريف ما بر مي گرده
مطمئناً نمي تونيد باشيد اگر اون نشون دهنده ي ...هر چيز مافوق طبيعي باشه
اما ارزش هاي زيبايي شناختي و اخلاقي
مي تونن به طور تقريبي همون چيزهايي بشن .که مردم معنوي نام مي برن
چيزي که عميقاً اعتقادات رو نگه ميداره درباره ي رفتارهاي انساني است
.ممکنه به عنوان معنويت به شمار بره، من نمي دونم
من گمان مي کنم مي تونه .احساسات درباره ي طبيعت باشه
.من از اين لغت استفاده نمي کنم به نظر نمي رسه اين براي من قابل استفاده باشه
يه کلمه ي خوب براي استفاده .يه کلمه ي خطرناک براي استفاده- است-
اما اين بدان معني نيست که شما هيچ گونه .ديدگاه عميقي درباره ي چيزي نداريد
.يا اينکه اعتقادات عميقي درباره ي چيزها نداريد
اما روحاني در حالي که دولا شده، در ميان بوته هاي ،درخت "لورل"، جست و خيز مي کنه و ميگه
،آها، احساسات عميق شما، در واقع عدم اقرار شماست...اقرار و سپاس گزاري
".عدم اقرارِ "خدايي که شما انکار مي کنيد
خوب، يکي از احساسات عميق من ،اينه که خدايي وجود نداره
.و اين ايده ي بدي براي باور داشتن به خداست .اين بسيار مضره
،بنابراين اگر اين نشان دهنده ي اعتقاد من به خدا باشه .خوب، اين واقعاً وضعيت عجيب و غريبيه
اين به عنوان يکي از عميق ترين اعتقادات من است که ."خدا وجود نداره"
حالا، براي من پيش آمده که با اعتقاد کالين .سهيم بشم که خدا وجود نداره
،و، در مورد من .من هيچ وقت بهش اعتقاد نداشتم
بنابراين، من شگفت زده ميشم اگر زماني در زندگيِ پيش ترِ کالين وجود داشته باشه
.زماني که او به خدا اعتقاد داشت
براي من، در واقع .اين کاملاً به طور دقيق مشخص شده
من الان نمي تونم تاريخ دقيق يا زمانِ .دقيق اون رو به ياد بيارم
فکر مي کنم 17 يا 18 ساله بودم ،زماني که ايده ي باور به خدا
-اين مسيحيت بود که من در معرضش بودم-
به نظرم واقعي اومد
،و اين در حدود يک سال ادامه داشت .ميخوام بگم، نه خيلي بشتر از اين مقدار
،اگه زماني که 10 ساله بودم شما به من مي گفتيد "آيا به خدا اعتقاد داري؟"
،من احتمالاً مي گفتم بله
.نمي دونم، ولي اين هيچ معنايي نداشت
،اين فقط يه جور...ببينيد "همه اين کارو مي کنن، نمي کنن؟"
.مثل گاو .همه به اين چيزا اعتقاد دارن
اما بعد من در واقع شروع به مطالعه ي کتاب مقدس کردم
.چون من الهيات سطح آ رو مطالعه مي کردم
بنابراين من شروع کردم به مطالعه اش اما ما يه معلم بسيار کاريزماتيک داشتيم
،مردي قابل تحسين، آقاي مارش- -کسي که من در زندگينامم دربارش نوشتم
کسي که آدم بسيار مشتاقي بود و ،کتاب مقدس رو به ما آموزش مي داد
.و من نياز به يادگيريِ کتاب مقدس داشتم
.مطالعه از نزديک ...عهد عتيق، عهد جديد
بنابراين من نسبت به بيشتر مسيحيان، خيلي بيشتر .درباره ي عهد جديد مي دونم
،و حتي حالا، 25 سال بعد خيلي بيشتر دربارش مي دونم
.نسبت به اکثر آدماي مذهبي
.بنابراين من اونو به خوبي مي شناسم
اين چيزي بود که منو به فلسفه علاقه مند کرد
به همين خاطر بود که من در همون زمان ،به فلسفه علاقه مند شدم
،اين راهي بود براي فکر کردن درباره ي دين
.مطالعه ي کتاب مقدس
و من فکر مي کنم تلاقيِ بين دو عامل ،در اينجا وجود داره
،يکي علاقه مندي به پرسش هاي متافيزيکي
...پرسش هاي اساسي درباره ي جهان
مي دونيد، همه چيز درباره ي چيه؟-
معنيِ همه چيزها چيه؟ .اين نوع سوالات
،و از سوي ديگه .مولفه هاي اخلاقي هم براي مطالعه وجود داشت
،چون بديهيه که، شما اين رو در عهد جديد مي بينيد
.تأکيدي بسيار قوي که بر جنبه هاي اخلاقيِ زندگي داره
،من يه نوجوان آرمان گرا بودم ،مي دونيد، 16 ساله بودم
به طوري که اين جنبه هاي اخلاقي .تأثير عميقي بر من داشت
و من توي خونه اي بزرگ نشده بودم که
ايده هاي اخلاقي به خصوص ...به بحث گذاشته بشه يا، مي دونيد
و هنوز هم جنبه هاي اخلاقيش .تأثير عميقي رو من باقي گذاشته
بنابراين اين دو چيز، باعث شد من فکر کنم ...که چيزي بيشتر از زندگي وجود داره، از
واقعيت هاي دنيوي اي که من در زندگي ازش استفاده مي کردم
که در "بِلکپول" وجود داشت
با گذرگاه هاي تفريحيِ پشت سر هم و بارها و ماهي ها و مغازه هاي چيپس فروشي
.و سرماي منجمد کننده
،و اين ايده ي تفکرات فلسفي وجود داشت ،ايده هاي متافيزيکي
.و بعد اون آرمان هاي اخلاقيِ والا .ترکيب خوبي بود
بنابراين من به اين مسئله علاقه من شدم و براي دوره اي تحت تأثيرش قرار گرفته بودم
بنابراين براي تحصيل روانشناسي به دانشگاه رفتم
و، از اونجايي که من مطالعه ي ،کتاب مقدس رو متوقف کرده بودم
و آقاي مارش رو براي درس هاي ،الهياتي ملاقات نمي کردم
من کمي از اون درس ها رو حفظ کرده بودم و گهگاهي با مردم درباره ي دين صحبت مي کردم
.و به نوعي اون ناپديد شد
و من به ياد ميارم که مي رفتم، و ،به سختي تلاش مي کردم تا اين درس ها رو نگه دارم
به برخي از جلسات مذهبي مي رفتم و ،مي نشستم، گوش مي کردم و فکر مي کردم
اين يه بارِ آشغاله. من واقعاً بيشتر از اين" ".فکر نمي کنم که اين درسته
"من کتاب "چرا مسيحي نيستمِ ،برتراند راسل رو خوندم
،و در چند...جزئياتش رو يادم نمياد ولي در يک زمان بسيار کوتاه
.من تصميم گرفتم که همه ي اينها اشتباه هست
و من همچنين مصمم شدم که شما مي تونيد جنبه هاي اخلاقي رو حفظ کنيد
و همينطور جنبه هاي فلسفي رو ،و باقي مونده رو بندازيدش دور
بنابراين راسل جايگزيني براي .آرمان گراييِ مذهبي به من نشان داد
.اين بيشتر يک ايدئاليسمِ غير روحاني و دنيوي بود
بنابراين من متوجه شدم، که که مي تونيد ،بعضي از جنبه هاي دين رو براي خودتون داشته باشيد ،اونايي که من جذبش شده بودم
،اما بدون دين
و اجزايي از دين که منو جذب نمي کردن ،مثل از مادر باکره به دنيا اومدن، معجزات
ايده هاي عجيب و غريب درباره ي ،پديد اومدن جهان
باور کردن اون چيزا خيلي سخته
شما فقط مي تونيد اون اجزا رو دور بريزيد .و چيزاي خوب رو نگه داريد
پس شما از دست چمدان الهيِ دين خلاص مي شيد
.و اون جنبه اي رو که دوست داريد نگه مي داريد
،و اين چيزي بوده که من هميشه انجام دادم .اساساً همين بوده
،آيا هيچ بحراني بوده ...به عنوان
مسائل متافيزيکي يا الهي که
اخلاقياتي رو که شما تداومش رو قبول داشتيد، تضعيف بکنه؟
در مورد من نه، من فکر مي کنم .اين با موارد بقيه ي مردم فرق داشت
در توضيحات خود راسل ،درباره ي زوال خداباوريش
،اين رو به عنوان يک قسمت عميقاً دردناک .يک ضربه و غير قابل جبران توصيف کرد
او تمام عمر خودش رو به نحوي .صرف نحوه ي برخورد با اين قضيه کرد
.اما در مورد من اينطور نبود. نسبتاً آسان بود .اين مسئله صرفاً به صورت کاملاً طبيعي اتفاق افتاد
،همونطور که در زندگينامم گفتم ،اين قضيه مثل پوست اندازي بود
پوست ميفته و شما پوست جديدي .خواهيد داشت و اون به نظر خوب مياد
حس آسودگي اي که با پوست اندازي داشتيد، چي بود؟
.نه، من نگفتم که آسودگي وجود داشت .فکر مي کنم بيشتر نوعي نا اميدي بود
.من دوست داشتم که دين حقيقت داشته باشه
من دوست داشتم که حقيقت داشته باشه، چون ،من دوست داشتم که جاودانگي وجود داشته باشه
دوست داشتم پاداش براي کساني که بافضيلت بودن و .مجازات براي کساني که اينطور نبودن وجود داشته باشه
.به خصوص مجازات مي تونست خوب باشه
توي اين دنيا عدالتي وجود نداره
و اين مي تونست خوب باشه که نوعي نيروي کيهاني وجود داشته باشه
که عدالت رو در راه درستي که بايد باشه توزيع کنه
و اين مسئله هنوز براي من منبع دائميِ آزردگي و درد هست
که آدماي شرير کامياب و موفق ميشن !و انسان هاي خوب و بافضيلت موفق نميشن
بنابراين، کمي نااميدي درباره ي ،اون جنبه هاش وجود داشت
.اما تا حدودي نشاط و خوشي هم وجود داشت
راسل توصيفي داره که فکر مي کنم مناسب باشه
درباره ي احساسي از يک جهان بدون خدا .به عنوان نوعي جهان شاد و هيجان انگيز
.چيزي بهداشتي و نيروبخش درِش وجود داره
نسبت به اين ايده که حضوري خفه کننده وجود داره
که به هر لحظه از زندگي و تفکر شما زل زده
...و هر چيزي رو که شما انجام بديد اندازه گيري مي کنه
وقتي که دربارش فکر بشه .کمي ظالمانه است
،بسيار خوب، الان، شما اينجا هستيد
فيلسوفي که شما دربارش فکر مي کنيد ،ممکنه الان خود شما باشيد
.شما در حال حاضر به طور کامل سزاوارش هستيد
،حالا، در وظيفه ي شما، به عنوان يک فيلسوف
من شما رو به خاطر توسعه دادن بحث و استدلال دوست دارم
که قبلاً به سادگيِ بينشِ .يک پوست اندازي بود
الان بسيار سازمان يافته تره و مورد تجزيه و جراحي قرار گرفته
،و ميگن چرا، در واقع .مفهموم خدا...باورنکردنيه
خب، يک دسته از استدلال ها .استدلال هاي بدون شواهده
،راسل اونا رو کنار ميذاره با گفتن اين جمله که
دليل بيشتري براي باور به خداي مسيحي .نسبت به خدايان يوناني وجود نداره
،هيچ دليل بيشتري براي باور کردن .هيچ مدرک مثبتي براش وجود نداره
هيچ نظريه اي وجود نداره که شما نياز داشته باشيد انگاره ي خدا رو
براي بعضي از پديده هاي طبيعي در نظر بگيريد
که نشه اون پديده ها رو .با برخي نظريه هاي ديگر توضيح داد
،گاهي اوقات مردم خواهند گفت ".معجزات انجام شد"
هيچ مدرک خوبي مبني بر اينکه .معجزات انجام شده وجود نداره
اين حکم که معجزات وجود داشتن معمولاً بر اساس نظر قبليه که ميگه خدا وجود داره
بدون اينکه منبع مستقلي براي اين باور .وجود داشته باشه که خدا وجود داره
بنابراين هيچ نوع مدرکي در حرفاي هيچ کسي .تا حالا مشاهده نشده
هيچ نوع حقايقي در دنيا وجود نداره که
،بدون فرضِ خدا قابل توضيح نباشه ،بنابراين هيچ دليلي براي باور به خدا وجود نداره
نه بيشتر از دلايلي که براي باور به .زئوس يا خدايان يوناني وجود داره
خب اين درباره ي اين جنبه ي مسئله بود .که دليلي براي باور وجود نداره
سوالي وجود داره، آيا دليلي براي عدم باور بِهش وجود داره؟
آيا استدلال مثبتي در مقابلش هست؟
،البته همچنين بعضي استدلال ها براش وجود داره .مثل براهين وجودي
.دربارش به ما بگيد- .برهان هستي شناختي-
.يه برهان خيلي خوب
،آنسِلم، اسقف کانتربوري دربارش فکر کرده بود .فکر مي کنم در قرن پانزدهم بود
او استدلال کرده بود که تعريفِ خدا .مستلزم اين هست که خدا وجود داشته باشه
.اين مي تونست يه نتيجه ي فوق العاده باشه
فقط صِرف تعريف به ما مي گفت که .خدا وجود داره
خب، تعريف خدا چيه؟ .کامل ترين وجودِ قابل تصور
"يا "قدرتمندترين وجودِ قابل تصور راهي به همون اندازه خوب براي قرار دادن اين مفهوم هست
-و آنسلم به اين شکل استدلال مي کنه
خوب، تصور کنيد اين قدرتمندترين يا ...کامل ترين وجود، وجود نداره
،درسته؟ بعد، او فاقد صفتِ وجود خواهد بود
اما صفتِ وجود يکي از کمالات يا يکي از چيزهايي است که
،که باعث قدرتمند بود يک وجود مي شود
،اما بر اساس تعريف، چيزي که اون هست ،کامل ترين وجود
در نتيجه او بايد ويژگيِ وجود را .داشته باشد، پس خدا وجود دارد
!خب، بياييد يه بار ديگه اين استدلال رو بررسي کنيم
.خدا رو تعريف کنيد خدا چطور تعريف شده؟
.اجازه بدين اين تعريف رو با اسب تک شاخ مقايسه کنيم اسب تک شاخ چطور تعريف شده؟
اسب تک شاخ اسبيه که، يک شاخ .درست از وسط پيشانيش رشد کرده
هيچ چيز در اين تعريف دلالت بر اين نداره که .اسب تک شاخ وجود داره، و اونها وجود ندارن
اما اجازه بديد خدا رو تعريف کنيم. وجودي .قادر مطلق، خير مطلق و آگاه به همه چيز
.اينها بعضي از ويژگي هاي شخصيتي اون هستن
.و همه موافق اين تعريف از خدا هستند
خب، يکي از تعاريف اين هست .او کامل ترين وجود است
،يکي از صفاتِ او بيش ترين است .کمالِ غير قابل بهبود و تغيير
.خوب؟ اين تعريفِ خداست
،حالا آنسِلم استدلال مي کنه که ،اگر خدا وجود نداشت
آيا اون مي تونه به هر طريقي از هر وجودي مثل خودش کمتر کامل باشه
به جز اينکه وجود داشته باشه؟
.چون که وجود داشتن بسيار کامل تر از وجود نداشتنه
.بهتره که وجود داشته باشه تا اينکه نداشته باشه ،خدا به خوبيِ شما مي تونه باشه
،به عنوانِ وجودِ برتر از شما مي تونه باشه .بنابراين خدا بايد وجود داشته باشه
.پس، به وسيله ي تعريف، خدا وجود داره .اين يک برهانِ درخشان هست
اما براي هر کسي که اين رو ميشنوه .متقاعدکننده نيست
ميگن، "چيز اشتباهي در اين ".مسئله وجود داره
.اين يک استدلال بسيار عجيب و غريب است
بسيار خوب، به ما بگيد .چه چيزي درِش اشتباست
.اين کار سختيه هيچ کس تا حالا
به دقت اشاره نکرده که .چه چيزي درِش اشتباست
من بهتون ميگم که فکر مي کنم ،چه چيز اشتباهي درِش وجود داره
هر چند موضوع .به هيچ وجه روشن نيست
من فکر مي کنم چيز خيلي خنده داري ،درِش وجود داره
بخشي که به عنوان يک چيز سفسطه اي ،به شما برخورد ميکنه، بخشيه که ميگه
.خدا کامل ترين است" ".وجود، يکي از کمالات است
،به نظر مي رسه که به طور سرسري پذيرفتنيه اما معناي واقعيِ اين حرف چيه؟
يکي از کمالات است." من دوست دارم" ،اين رو با کسي مقايسه کنم که گفت
بياييد خوشمزه ترين غذاي" "...قابل تصور رو بخوريم
"...خوشمزه ترين غذاي قابل تصور" آيا گفتن اين حرف هيچ معني اي ميده؟
خوشمزه ترين غذايي که .در زندگيم خوردم وجود داره
،اما اين تعريف درستي نيست ...خوشمزه ترين غذاي قابل تصور يا
...مي دونيد ،بهترين بازي فوتبالِ قابل تصور
.من تا حالا نديدم
معنيِ اين چيه؟ اين خيلي، ايده ي .به طور واضح معني داري نيست
خب اگه ما خدا رو به عنوانِ ،کامل ترين وجود تعريف کنيم
و خيلي به طور واضح منظورمون رو ،از چيز کامل تعيين نکنيم
،خوب اونوقت، معني واقعيِ اين چيه کامل ترين وجود؟
ما مي دونيم که اون ،کامل ترين رنگ ها رو نداره
.چون اون اصلاً رنگي نيست
.مشخص نيست که معناي اين حرف چيه
بنابراين، ما هميشه نمي تونيم ،فکر کنيم که عبارت هايي مثل
"کامل ترين وجود قابل تصور" .هميشه معنادار هستند
.گاهي اوقات معنادار هستن کامل ترين مثلثِ قابل تصور
به اين معني که مثلثي که .مجموع زواياش دقيقاً 180 در جه هستن
اما مثلاً کامل ترين وجودِ معنوي و اخلاقيِ قابل تصور-معنيِ اين حرف چيه؟
.به خوبي تعريف شده نيست
،اين چيزيه که من فکر مي کنم اشتباست ،اما مثل بسياري از استدلال هاي فلسفي
تنها به اين دليل که شما نمي تونيد اون رو رد بکنيد
به اين معنا نيست که بايد ،به طور کامل اون رو جدي بگيريد
يا اينکه اعتقاداتِ عقل سليمِ خودتون رو .بر مبناي اون قرار بديد
،بسيار خوب ...چيزهاي زيادي براي براهين هستي شناختي
حالا، درباره ي بقيه چي؟- .يکيش هست که دوست دارم بگم-
مردم فکر مي کنن...از نظر روانشناسي .اين براي مردم خيلي مهمه
به همين دليله که اين استدلال احتمالاً .از لحاظ روانشناسي اهميت بيشتري داره
مردم فکر مي کنن، "بدون خدا "زندگي بي معنيه. معنيِ زندگي کجاست؟
فقط يه بازيِ پوچ"
زندگيِ تهي از معنا، بي هدفي، بي ارزشي ".رفتن از يه چيز به طرف چيزِ بعدي
،خب، اولين پاسخ در جواب اين حرف ها ،اين هست که
شما نبايد لزوماً در خارج از خودِ زندگي .به دنبال معناي زندگي باشيد
،در اينجا پيش فرضي وجود داره ،فرضِ اون استدلال که
"بدون وجود داشتنِ "وجودي ،در خارج از زندگيِ انسان
.زندگيِ انسان هيچ معنايي نخواهد داشت
بنابراين معناي زندگي انسان بايد به وسيله ي .وجودِ ديگري به انسان عطا شود
سوال من اين جاست - اينکه زندگي وجود داره، خودش چه معنايي داره؟
،زندگي او چطور؟ زندگي خدا معني داره؟
معماي دشواريه، درسته؟
يا اينکه زندگيِ خدا به طور ذاتي معني داره
.تنها با وجود داشتنش، و يا نه
اگر اينطوره، پس اين امکان وجود داره که ذاتاً با صِرف وجود، يک زندگيِ معني دار داشت
پس چرا زندگيِ خود ما نبايد بتونه معناي ذاتي داشته باشه؟
زندگي اونها از طرف وجودِ ديگري .به اونها اعطا نشده
،اما يه آدم مذهبي ممکنه استدلال کنه که
،حتي بدون رجوع کردن به برهان هستي شناسي
حقايق قابل مشاهده اي که ما انجام ميديم ارزش ها و معاني اي دارن
که درواقع شاهدي از اين واقعيت است ...که چيزي وجود داره
که به طريق مشابه، استدلال براي يک طراحي رو ميده
ميگن تا قدري نشان دهنده ي .طراحي شدن چيزي است
.خب، دو نکته در اينجا وجود داره
يک نکته وجود خودِ ارزش هاست
.که برهاني براي وجود خداست
.مثل يک استدلال شاهد
نکته ي ديگه، در مجموع اين ايده است که اخلاقيات فقط مي تونه يک پايه و اساس داشته باشه
،که فقط بر مبناي دستوراتِ خدا .تمايلاتِ خدا و خواسته هاي خداست
،در مورد اولي، البته ،چيزي که دربارش بايد گفت اينه که
هيچ دليلي براي اين فکر وجود نداره
که وجود ارزش ها در جامعه ي انساني
.بستگي به وجود خدا داره
منظورم اينه که، چرا بايد اينطور باشه؟ هيچ ،استدلال منطقيِ روشني براي اين مسئله وجود نداره
.نه بيشتر از وجود گوش، اين يه دليله
جنبه هاي مختلفي از زندگي انسان ،وجود داره - هنر، ارزش ها، خانواده
همه ي انواع چيزهايي که .براي ما ارزشمند هستند
چرا اينها ما رو ملزم مي کنند تا انگاره ي خدا رو براي توضيح وجودشون به کار ببريم؟
،سوال نگران کننده تر براي بيشتر مردم اينه که
اونها نمي بينن که اخلاقيات بتونه هر ،پايه و اساس و هر استقلال ديگه اي داشته باشه
مگر اينکه خدايي وجود داشته باشه که .به اون گواهي بده، بِهش مشروعيت بده
مي بينيد اين نکته رو؟
اين نکته اي است که مدت ها پيش به وسيله ي افلاطون به بحث گذاشته شد
."در مباحثه ي "يوتيفرو
او...سقراط، تکذيب کاملاً قانع کننده اي رو براي اين استدلال ارائه مي کنه
.که به طور ساده به شرح زير هست
،فرض کنيد که شما يک اصل اخلاقي داريد .که ميگه، دزدي کار اشتباهيه
مردم ميگن، "چرا اين کار اشتباست؟ "چرا دزدي کردن کار اشتباهيه؟
.جواب - چون خدا گفته که دزدي کردن اشتباست
خدا فرمان داده که شما نبايد دزدي کنيد. خب؟
نکته اي که سقراط در اين گفتگو ارائه ميده
اين هست که ميگه - چطور خدا مي تونه اين رو به عنوان يک قانون اخلاقي، پايه و اساس قرار بده؟
،در حالي که اين به خودي خود، يک قاعده ي اخلاقي هست ذاتاً يک قانون اخلاقِ بي عيب و محکم هست
يا اينکه اين قانون اصلاً نمي تونه درست نباشه و .از طريق يک دستور خارجي حقانيتش بر ما معلوم بشه
براي مثال، تصور کنيد، يک قانوني داريم ".که ميگه، "آدم کشي کار درستي است
،و يه نفر گفت "!اين درست نيست! آدم کشي کار اشتباهيه"
،و يه نفر ديگه جواب داد ".اما خدا گفته که آدم کشي کار درستيه"
اين نمي تونه شما رو متقاعد کنه .که اين کار درستيه
اگر خدا ميگه که چيزي درسته که اون چيز .درست نيست، خدا اشتباه مي کنه
اون نمي تونه چيزي رو به يه کار درست تبديل کنه .فقط با گفتن اينکه اون کار درسته
اونچه که خدا انجام ميده در اينکه چه چيزي در فرامينش درسته انعکاس پيدا مي کنه
.بنابراين اين چيزيه که او واقعاً انجام ميده
دزدي کردن اشتباست. دزدي کردن .و آدم کشي هر دو اشتباه هستن
خب، خدا ميگه که اين کار اشتباست .و حرفش درسته
چرا؟ چون اين کار در !هر دو وضعيت اشتباست
او با گفتن کلمه ي اشتباه، اين کارو يه کار .اشتباه نمي کنه. اون نمي تونه اين کارو بکنه
اگر اينطور بود، ما هيچ دليلي نداشتيم .تا به اخلاقيات خدا احترام بذاريم
پس خدا مناسبِ ارزش هاي ...خود به خودي و بوميِ ما هست
...که به اين وجودِ فرضي انعکاس پيدا کرده
.و اعتقادات ما رو قانوني مي کنه- .دقيقاً-
بنابراين ما نيازي به خدا نداريم تا مسائل اخلاقي ما رو .قانوني کنه. اون نمي تونه اين مسائل رو قانوني کنه
کار او...تأييد کردن او تا اونجايي کار مي کنه که
.که با خوب و بد اخلاقي متناظر و مشابه باشه
اون نمي تونه چيزي رو از نظر اخلاقي .کار درستي بدونه، در حالي که اون کار درست نيست
،يک راه ديگه هم براي قرار دادن اين مسئله هست
موضوع نمي تونه اين باشه که بر اساس اراده ي آزادِ خدا .و يا هوس او چه چيزي درسته يا غلط
.مردم مي تونن ببينن که چه اخلاقياتي درِش هست
.اونها مي دونن که چه کاري رو بايد انجام بدن
.اما انسان ها ضعيف هستن .ما ضعفِ اراده داريم
ما هميشه کاري رو که خيلي خوب مي دونيم بايد .انجام بديم، انجام نمي ديم
،و اين، در بيشتر مردم .پديده ي گناه رو توليد مي کنه
.گناه يک نيروي منفيِ قدرتمند در ذهنِ انسان هاست
.مردم از گناه متنفرن .گناه احساس بدي داره
بنابراين شما به چيزي نياز داريد .تا از گناه جلوگيري کنه
شما به چيزي نياز داريد تا کاري کنه که شما .اون کاري رو که مي دونيد درسته، انجام بديد
،اما از اونجا که انسان ها ضعيف هستن
اونها هميشه کاري رو که ،مي دونن درسته، انجام نميدن
اما خدا به شما محرک اضافي اي رو ميده ،تا چيزي رو که درسته انجام بديد
.فراتر از خودِ اخلاقيات ،اخلاقيات به شما يک انگيزه ميده
اما اين انگيزه اي هست که .نسبتاً شکننده است
.نسبتاً آني، متناوب و به راحتي شکسته ميشه
اما وقتي شما انديشه ي خدا رو ،در ذهنتون داشته باشيد
،اين مي تونه کمي دلربايي بيشتري به مسئله بده مي تونه قدرت بيشتري بهش بده
،و بعد شما مي تونيد آسان تر و مرتب تر ،کاري رو که مي دونيد درسته انجام بديد
.و اين کاملاً محسوسه ...معقوله
،به هر حال، اين براي يک بيخدا غير منطقي نيست که فکر کنه که شايد
،ما به خدا نياز داريم ،يا مردم به خدا نياز دارن
چون بدون خدا، اونها نمي تونن .کاري رو که مي دونن درسته انجام بدن
.من خودم اين مسئله رو باور ندارم
من فکر نمي کنم که اونجوري که سنت مذهبي ميگه .مردم از نظر اخلاقي ناتوان و فاسد هستن
من فکر مي کنم که مردم در شرايط عادي .اونچه رو که فکر مي کنن درسته انجام ميدن
.نه هميشه، ولي به طور معمول انجام ميدن .اونها براي اين کار نيازي به خدا ندارن
و من فکر مي کنم کساني که زماني با خدا زندگي کردن
چنانکه از اخلاقياتشون حمايت کرده ،هر چيزي که اونها اين رو ازش دريافت مي کنن
وقتي که اونها از باور داشتن ،به خدا دست بر ميدارن
احساس مي کنن که بعد از بيخدا شدن اخلاقي بودن کار سختي نيست
.که ممکن اونها بود انقدر بهش مظنون بوده باشن
،در واقع اين بهتر هم بود
چون يه بخش فاسدي در اون مفهومِ خدا وجود داره
که اين ايده هست که شما کار خوب انجام ميديد
چون خدا به شما پاداش خواهد داد .و اين فکر خوبيه براي شما
.و اين طرز فکر فاسدي هست
اين خيلي بهتره که کار خوب رو به خاطر خوب بودنش انجام بديد
.و فقط به اين دليل که کار خوبيه
.اين تنها دليل شما براي انجام دادنش است
.اون ايده به شما حس گرمي مي بخشه ".خدا از من راضيه. من اين کارو کردم"
.اين، اون اخلاقياتي نيست که بايد باشه
بعد از بحث هايي که درباره ي استدلال هاي مختلف
به نفع وجود خدا ارائه شد
من از کالين خواستم تا به طور خلاصه، بعضي از .بهترين دلايل براي عدم باور داشتن به خدا رو بيان کنه
خب، برهان کلاسيکي که در مقابل وجود داره .مسئله ي وجود شر هست
حتي انسان هاي مذهبي هم اين يکي رو .خيلي ناراحت کننده مي بينن
،خب، استدلال ساده اي هست خدا به معناي بودنِ وجودي هست که
.آگاه به همه چيز، قادر مطلق و خير مطلق است
خب پس، رنج و درد در جهان چطور به وجود مياد؟
چرا خدا بهش اجازه ميده؟
،خدا، اگر خير مطلقه ،خيلي بده که اين اتفاق ها بايد بيفته
،بهتر بود که بيشتر اينها اتفاق نمي افتاد ،مثل هر شخص درست و معقولي اگر فکر کنيم
.ولي در عين حال او اجازه ميده تا اتفاق بيفته
مي تونست درست باشه اگر خدا نمي تونست تغييرش بده، اما اون قادر مطلقه
و افراد مذهبي به ما ميگن که او در همه ي زمان ها و ،از راه هاي مختلف در امور دخالت مي کنه
خب پس چرا او دخالت نمي کنه تا جلوي مرگ يک بچه رو بگيره
يا جلوي شکنجه ي يه زنداني رو بگيره؟
او اين کارو نمي کنه. خب شما دوست نداريد نتيجه بگيريد که
.خدا شخص کاملاً بدي است
.اين يک نتيجه ي قابل تصوره که شما ممکنه مطرح کنيد
اما چيزي که شما ممکنه نتيجه بگيريد اين هست
.ترکيب اين دو مشخصات متناقض است
-او خير مطلق و قادر مطلق است
،آگاه به همه چيز بودن هم نيازه تا او بدونه که چه اتفاقي ميفته
اما اين اساساً مغايرت داره
بين خير مطلق بودن و قادر مطلق بودن .و وجود شر
،پاسخ استانداردي که مدافعان دين ميدن اينه که
-.خدا انسان ها را با اراده ي آزاد خلق کرد"
حالا، سوال اينجاست که چرا او اين کا رو کرد؟ با دانستن نتايج وحشتناکي که به بار خواهد آمد؟
.اين کار بسيار شريرانه اي براي انجام دادن است .اما اجازه بديد اون رو به کناري بگذاريم
،مشکلي که در اون استدلال وجود داره اينه که
همه ي درد و رنجي که در جهان وجود داره .از اعمالِ اراده ي آزاد انسان ناشي نميشه
،مقدار زيادي از اون نه از انسان ،بلکه از فجايع طبيعي
،يا بيماري ها
تصادفات... تمام انواع چيزهايي که مي تونن .باعث رنج فوق العاده زيادي در انسان ها بشن
،اگر شخصي با يک بيماري ژنتيکي به دنيا بياد
.هيچ انساني، هيچ نقشي در چيزي که ايجاد شده نداشته
،اين از طبيعت مياد .به ما گفته شده، خلقت خدا
پس خدا جهاني رو خلق کرده که اون اتفاق درِش اجتناب ناپذيره
درد و رنج بسيار زيادي وجود داره که .توسط انسان هاي بي گناه تحمل ميشه
اما ممکنه استدلال هاي مذهبي اي وجود داشته باشه
به اين مفهوم که او اين سد ...و مشکلات راه رو ايجاد کرده
براي موجودات خلق شده ي او که داراي اراده ي آزاد هستند
.تا از بين اونها بيتهرينشون رو انتخاب کنه
،و من هميشه اين رو فهميدم، از نظر من ،اين برگزيدن از سنگ دلي ناشي ميشه
سمتِ غير اخلاقيِ اين راه براي .فکر کردن درباره ي چيزهايي که اتفاق ميفته
-فکر کردن درباره ي اونچه که ميشه گفت
،شما کودک بي گناهي داريد که بيماريِ وحشتناکي دارد
،و خدا اينجا مياد بالا و ميگه ".من واقعاً نياز دارم تا بعضي از آدماي اينجا رو امتحان کنم"
.لازمه که اينجا مانعي براي مسير قرار داده بشه" ،من اين دختر کوچولوي دو ساله رو انتخاب مي کنم
تمام اين مصيبت وحشتناک رو در اينجا قرار بده" ".و به وسيله ي اون آدم هاي ديگه اي رو امتحان کن
اگه هر انساني به شما بگه که ،اين چيزي بوده که اونها انجام دادن
،فرض کنيد، من با معرفت و داناييِ خودم تصميم گرفتم .من بايد بعضي از آدماي اينجا رو امتحان کنم"
،من بايد شخصيت اخلاقيِ اونها رو بهبود ببخشم"
بنابراين من تصميم گرفتم تا" ".اين کار وحشتناک رو با کودک اونها انجام بدم
شما فکر خواهيد کرد که من بدجنس ترين .و شريرترين فرد در جهان هستم
چرا خدا نباشه؟ اگر اين کاري هست که او .انجام ميده، من هيچ احترامي براش قائل نيستم
.اين يک کار شريرانه است
.خدا نبايد اون کار رو بکنه ،اگر خدا براي انسان ها اهميتي قائله
.نبايد اجازه ي رخ دادن به اون اتفاقات بده
بعد از بحثايي که هم به نفع وجود مذهب ،و هم عليه وجودش داشتيم
ما برگشتيم به اين فکر که به عنوان يک دليل چرا بسياري از مردم
.هنوز نياز به باور داشتن دارند
من فکر نمي کنم که کسي ايده هاي خيلي خوبي درباره ي اينکه ،چرا اين مسئله وجود داره داشته باشه
به خصوص اينکه چرا اونها به اين مسئله .تا حدي که انجامش ميدن اعتقاد دارن
چيزي که من دربارش حدس مي زنم
من فکر مي کنم اين کمتره نسبت به ،ايده ي مرگ و زنده ماندن از مرگ
و پاداش در بهشت .و مجازات در جهنم
.من فکر مي کنم اين نوعي تنهاييِ کيهاني باشه .فکر مي کنم اين چيزيه که در پشت اين قضيه است
اين براي مردم سخته تا بپذيرن که .ما تنها هستيم، که کسي به ما اهميت نميده
.بيرون از ما
من فکر مي کنم نوعي دليل ترکيبي ،براش وجود داره
که اين هست که آگاهي انسان اساساً مهر و موم شده است
.نسبت به بقيه ي آگاهي ها
.مال من از شما جدا و مهر و موم شده است .ما فقط به طور غير مستقيم همديگر رو مي شناسيم
.از طريق نشانه هاي بدن
در عين حال ما مشتاقيم که با بقيه مردم ارتباط .برقرار کنيم. عشق هست که باهاش اين کارو انجام ميدن
،بنابراين ما اين احساس رو داريم که ما هستيم ،به عنوان موجودات آگاه، تجسم يافته
به نحوي يا به صورت تنهاييِ ديگري در .ذات خودمون، جدا شده در ذات وجودمون
.و اين احساسيه که ما در مقابلش مبارزه مي کنيم ،شما مي تونيد اين مبارزه رو در ادبيات ببينيد
برخورد با چنين مضموني. فرانکنشتاين .در واقع بسيار زياد با اين مسئله سر و کار داشته
خب ما اين تنهاييِ متافيزيکي و وجودي رو در جهان احساس مي کنيم
.و خدا پادزهر فوق العاده اي هست ،در مورد خدا
خدايي که ما در واقع احساس مي کنيم، به طور مستقيم ،مياد به داخل ذهنمون
.و ما به طور مستقيم در تماس با خدا هستيم
خدا ما رو از طريق بدنمون نميشناسه .بلکه به طور صميمي در ذهنمون قرار داره
،و اين اشتياق عميقي رو راضي کرده ،من فکر مي کنم، در ضميرانسان
براي صميميت و همدلي با چيزي .خارج از خودش
.من فقط ميخوام با يک چيز به پايان برسونم شما اينجا هستيد، مثل خود من
"بي ميل نسبت به استفاده از کلمه ي "آتئيست ،براي توصيف چيزي که ما درواقع هستيم
-اين يک اتهامه به جاي يک عقيده
،در يک کشوري که، در واقع .به يک کشور بيشتر به شدت مذهبي تبديل شده
آيا شما دشوار مي بينيد که از ايده هاي اينچنين
در آمريکاي قرن بيست و يکم حمايت کنيد؟
،اجازه بديد چيزي رو درباره ي نکته ي اول بگم .يک بر چسبي هست که وجود داره
،براي بيخدا ناميده شدن ،اين يک ديدگاه منفي هست
و اين نشون ميده که يک نوعي از .بيخداي حرفه اي وجود داره
که زندگي تون رو صرف مقابله با .مفهوم خدا مي کنيد، راهي که راسل رفت
و من فکر مي کنم که اين نوعي .روش ناموقر و بيهوده است
،زماني که شما مصمم شديد که خدايي وجود نداره
نکته ي بيشتري براي سخن گفتن ،در برابرش وجود نداره
مگر اينکه شما فکر کنيد که به وسيله ي باور .به وجود خدا، آسيب بزرگي زده شده
اما هيچ کس وقتش رو صرف اثبات اين به ديگران نمي کنه
.که خدايان يونان وجود ندارند
،شما فقط تصميم بگيريد که اونها وجود ندارن .پايان داستان
.بنابراين من ميخوام بين آتئيسم و آنتي تئيسم تمايز قرار بدم
.آنتي تئيسم با تئيسم (اعتقاد به خدا) مخالفه
من يک آنتي تئيست هستم، چون معتقدم .که دين مضر است
.در زندگي بشر. بنابراين من آنتي تئيست هستم ...من فقط يک بيخدا نيستم که
اتفاقاً، تنها ارزش هاي من باشن که .بابتش من باهاشون موافق نباشم
.من فعالانه باهاش مخالفت مي کنم
اما بعد من تمايز قائل ميشم از ،پست-تئيسم يا پست-آتئيسم
که وضعيت ذهنيِ سالمي هست که .شما همه ي اونها رو پشت سر قرار داديد
،در حال حاضر، ما نمي تونيم اون کارو هنوز انجام بديم چون تعداد زيادي مذهب در جهان وجود داره
.و تعداد زيادي نتايج بدي که از اونها به وجود اومده
اما از نظر من، در يک جامعه ي ايده آل ،پرسش از دين وجود نخواهد داشت
،يا اگر هم باشه .پرسش سنگيني براي اونها نيست
اونها خواهند گفت، "اون انسان ها "،از باور و اعتقاد استفاده مي کردن، در گذشته در سال 2003
بعضي از اونها اعتقاد داشتن اين خدا" ...وجود داره، ديگران اعتقاد نداشتن
.اونها برنامه هاي تلويزيوني دربارش داشتن" "!چه مباحثه ي خنده داري بود
بنابراين، اين يک جامعه ي پست-تئيستيک خواهد بود .که مشکلي در اون نيست